Ergenlik Döneminde Kişilik GelişimiErgenlik
dönemi bütün gençler için aynı geçmiyor elbette. Bazı çocuklarda ergenlik
belirtileri hiçbir zorluk yaratmadan oluşuyor. Ama bazıları derinden etkileniyor
ve tam bir bunalım yaşıyorlar.
Psikologlar, yaptıkları çalışmalarla ergenlerde 4 farklı kimlik statüsü
olduğunu belirlemişler. Bunlar, erken bağlanmış, kargaşalı, kararsız ve başarılı
kimlik statüleri. Erken bağlanmış kimlik statüsündeki ergenler, bir karar alma
sürecinden geçmemiş, kimlikle ilgili tüm kararları genellikle ebeveynleri
tarafından belirlenmiş gençler. Yetişkinliğe geçiş pürüzsüz ve çatışmasız
yaşanıyor. Kargaşalı kimlik statüsündeki ergenlerse bir kriz yaşamıyorlar ve
mesleki rol seçimiyle ilgili olarak da bir güdüleri bulunmuyor. Bunlar bir
kimliğe bağlanmaktan tamamen kaçınma eğilimindeler. Kararsızlarsa bir kimlik
krizi yaşıyorlar; kaygıları yüksek ve karar alma süreci uzun süre devam ediyor;
bu nedenle ergenlerin, kendileriyle en ilgili oldukları statü. Başarılı kimlik
statüsündekilerse kimlik krizini atlatmış ve bir kimliğe bağlanmayı
gerçekleştirmiş ergenler.
Ergenlikte görülen en yaygın davranışlardan biri, gençlerin kendi başlarına
hareket etmek istemeleri. Bağımsızlığa gereksinim duyan gençler için ev, çoğu
zaman anlaşmazlığın ve çatışmaların ortaya çıktığı bir yer olarak görülmeye
başlanıyor. Anne babanın, çocuğun gözünde ideal olma niteliklerini kaybettiği
dönem, yine bu dönem. "Annem babam her şeyi bilir" düşüncesinin yerini yavaş
yavaş, "annem babam nereden bilecek, onların dönemi geçmişte kalmış, ben
onlardan daha iyi bilirim" gibi düşünceler alıyor. Evde yaşanan çatışmalar çok
sık ve şiddetli olmaya başlamışsa, gençlerin, kendilerinin istenmedikleri
düşüncesine kapılmaları da mümkün.
Bunun yanında ergenlik çağındakilerin, bedenlerinin yeni görüntüsüne alışık
olmamaları, kendilerini mutsuz hissetmelerinin bir başka nedeni. Yeni
görünüşleri, bürünmek istedikleri ideal görünüş olmayabiliyor. Kendilerini fazla
uzun,fazla kısa, şişman, çirkin bulabiliyorlar. Bu da bazı gençleri dikkat
çekmek ya da farklı görünmek isteği ile giyimiyle, makyajıyla, saç rengi yada
biçimi ile öne çıkma çabası göstermeye itiyor.
Ergenlik döneminde duygularda farklılaşma, iniş çıkışlar yaşanabiliyor.
Gençler çok mutluyken ertesi gün çok üzgün olabiliyorlar. Zaman zaman
duygularını ve heyecanlarını denetleyememeleri de sık görülen bir durum. |